Logboek 2026/3 Zomer en geen Engeland

Donderdag 27-08-2026

Steeds opnieuw komen in de nieuwsuitzendingen op TV de verbijsterende beelden voorbij van de ramp in de riviervallei op de grens van Nepal en Tibet. De mensen hadden geen schijn van kans toen de mega-vloedgolf op hen afstormde. Je ziet hoe een drukke grensovergang binnen enkele tellen wordt verzwolgen door tientallen meters hoge massa's water, modder en rotsblokken die de honderden menselijke figuurtjes in de diepte vergeefs probeerden te ontvluchten. Wat kun je zeggen over de oorzaak? Natuurlijk ligt die bij klimaatverandering, maar het precieze bewijs moet nog geleverd worden. Het wereldwijd snelle afsmelten van de gletsjers maakt de hooggebergten instabiel. Dat bleek eerder deze maand op het massief van de Mont Blanc, waar 'apocalyptische rotsblokken' naar beneden vielen en binnen een week drie bergbeklimmers doodden. Er zou in Nepal sprake zijn geweest van het afbreken van een stuk gletsjer (vlak over de grens in Tibet) gevolgd door een ijslawine, waardoor een bergmeer leegliep en/of een enorme aardverschuiving ontstond. Halverwege vandaag publiceert De Volkskrant een eerste analyse van wetenschappers die voorlopig concluderen: 'Klimaatverandering schepte hiervoor de voorwaarden'. Het moet overigens 'schiep' zijn.

     Tot dusver zijn er 335 doden geteld maar duizenden worden nog vermist. De ellende is nog niet voorbij. Er dreigen nieuwe overstromingen. Men verwacht regen- en onweersbuien terwijl verder stroomafwaarts de rivier in de vallei op meerdere plekken deels geblokkeerd lijkt. Deze blokkades kunnen als natuurlijke dammen fungeren en plotseling doorbreken als de waterdruk toeneemt. Noordelijker is er in het grensgebied met Tibet tot overmaat van ramp door de grote hoeveelheid water een nieuw stuwmeer ontstaan. Volgens het Chinese ministerie van Waterbeheer bevat het meer inmiddels zo’n 2 miljoen kubieke meter water. Naar verwachting komt daar de komende drie dagen nog 3 miljoen kubieke meter bij, waardoor het risico bestaat dat het meer uitbreekt, aldus Chinese staatsmedia.

Inmiddels is het duidelijk: al is de augustusmaand nog niet voorbij, de zomer van 2026 is in ons land de warmste die ooit werd gemeten sinds het begin van de metingen in 1901. Het verschil met 2018, de vorige recordzomer, is nogal groot: bijna een halve graad. In 2028 was het 18,9 graden, de huidige zomer komt op 19,3 graden. 'We hadden het hoogste aantal dagen boven de 35 graden, het aantal tropische dagen is hoger dan ooit, niet eerder hadden we zo veel dagen achtereen 's nachts temperaturen van 22 graden of hoger', somt KNMI-klimaatexpert Peter Siegmund bij NOS Nieuws op. 'En het begon allemaal in juni, normaal de minst warme zomermaand. Daar stond ik echt van te kijken'. Hij laat zien dat de trendlijn van de opwarming het hoogste scenario van KNMI'23 volgt. Zijn collega weervrouw Helga van Leur zegt: 'Over 20 jaar is dit een gemiddelde zomer'.

     Met het warmtegetal van het KNMI is het nog niet zover. Dat getal is ook een maat voor het zomerseizoen. Het wordt berekend door tussen 1 april en 31 oktober van elk jaar het dagelijks gemiddeld aantal graden boven de 18 graden en elk daggemiddelde op te tellen. Gisteren passeerde het de jaren 1947 en 2018 en steeg van de vierde naar de tweede plaats sinds 1901 (zie grafiek hierboven). Alleen het warmtegetal van 2006 staat er nog boven: 2006 = 201,3 versus 2026 = 196,8 graden. Vandaag kan het in ons land tegen de 30 graden worden. Een verschil van 4,5 graad met nog twee maanden te gaan. 

De Volkskrant meldt vanmiddag het overlijden van Ratko Mladic in de internationale detentie-unit van de gevangenis in Scheveningen. De oorlogsmisdadiger die onder meer verantwoordelijk was voor de genocide van Srebrenica, toen onder de ogen van het wegkijkende Dutchbat door de Bosnisch-Servische troepen 8.372 moslimmannen werden doodgeschoten. Mladic werd in 2017 door het Joegoslavië Tribunaal tot levenslang veroordeeld. Hij werd 84 jaar. 'De verpersoonlijkheid van het kwaad', kopt De Volkskrant, 'maar voor veel Serviërs altijd een held gebleven'.

Vandaag wordt het bij ons bijna 28 graden. De ochtend is bewolkt en tegen het middaguur en 's middags vallen er wat druppels. Vannacht is er een gedeeltelijke maansverduistering tussen drie en zes uur. Je hoeft er geen eclipsbril voor op, zeggen de media erbij. Ik sta er niet voor op en mogelijk is het nog steeds bewolkt vanwege het onweersfront, dat vanavond rond tien uur over ons heen zal trekken. Naar het begin van dit kwartaal